Më 8 maj, bota shënon Ditën Ndërkombëtare të Luftës kundër Talasemisë, një sëmundje gjenetike e gjakut që vijon të jetë një sfidë shëndetësore globale, veçanërisht në shekullin XXI.
Kjo ditë synon të rrisë ndërgjegjësimin për rëndësinë e dhurimit të gjakut të sigurt dhe të mbështesë përpjekjet për trajtimin dhe kurimin e mijëra personave të prekur, kryesisht fëmijë dhe të rinj.
Federata Ndërkombëtare e Talasemisë, që përfshin 91 shtete, është në vijë të parë të kësaj beteje. Përmes një rrjeti të gjerë vullnetarësh dhe ekspertësh, TIF fokusohet në zbulimin e metodave të reja mjekësore, që variojnë nga gjetja e terapive për stimulimin e hemoglobinës në qelizat e kuqe të gjakut, deri te transplantet e palcës kockore dhe terapia gjenike.
Çfarë është talasemia?
Talasemia është një sëmundje trashëgimore e gjakut që ndikon në prodhimin e hemoglobinës – proteina që transporton oksigjenin në gjak. Nëse të dy prindërit janë mbartës të këtij çrregullimi, fëmija rrezikon të trashëgojë një formë të rëndë të sëmundjes. Kur vetëm një prind është mbartës, fëmija mund të mos ketë simptoma, por mbetet bartës i saj.
Simptomat më të shpeshta përfshijnë:
• Zhvillim i ngadalësuar fizik
• Lëkurë e zbehtë dhe lodhje kronike
• Zmadhim të shpretkës
• Çrregullime në strukturën e kockave
• Urinë me ngjyrë të errët dhe ënjtje abdominale
Trajtimi dhe menaxhimi i sëmundjes
Talasemia nuk ka ende një kurë përfundimtare, por me trajtimin e duhur transfuzione të rregullta të gjakut, terapinë me hekur dhe transplantet e palcës kockore pacientët mund të jetojnë jetë aktive dhe të gjatë. Vaksinimi dhe ushqyerja e shëndetshme ndihmojnë gjithashtu në përballimin e efekteve të sëmundjes.
Në Shqipëri, numri i të prekurve nga talasemia ka ardhur në rritje. Një ndër sfidat më të mëdha për sistemin shëndetësor mbetet sigurimi i gjakut të mjaftueshëm për pacientët që kanë nevojë për transfuzione të vazhdueshme.
Dita e sotme është edhe një thirrje publike për dhurimin e gjakut një akt i thjeshtë, por jetik për shumë jetë.
