Autoritetet doganore amerikane kanë nisur zbatimin e tarifës së njëanshme 10% të vendosur nga ish-Presidenti Donald Trump për të gjitha importet nga një sërë vendesh, përfshirë Shqipërinë dhe Kosovën.
Masa hyri në fuqi të shtunën në orën 00:01, në portet, aeroportet dhe magazinat doganore të SHBA-së. Kjo tarifë bazë do të pasohet javën e ardhshme nga tarifa edhe më të larta, që variojnë nga 11% deri në 50%, për 57 nga partnerët më të mëdhenj tregtarë të Amerikës.
Sipas zyrtarëve amerikanë, kjo është një ndër veprimet më të mëdha dhe më të rëndësishme tregtare të dekadave të fundit, që synon të rishkruajë rregullat e tregtisë globale.
Ish-këshilltarja e tregtisë në Shtëpinë e Bardhë, Kelly Ann Shaw, e ka quajtur këtë “një ndryshim sizmik në mënyrën se si Amerika ndërvepron ekonomikisht me botën.”
Efektet e menjëhershme janë ndjerë në tregjet financiare: një rënie rekord prej 5 trilionë dollarësh në vlerën e aksioneve të kompanive S&P 500, çmime në rënie për naftën dhe mallrat, ndërsa investitorët janë tërhequr drejt bonove qeveritare për siguri.
Vendet e para që janë prekur nga tarifa përfshijnë Australinë, Mbretërinë e Bashkuar, Kolumbinë, Argjentinën, Egjiptin dhe Arabinë Saudite. Dokumentet zyrtare tregojnë se tarifat përfshijnë mbi 80 vende, përfshirë 27 anëtarët e Bashkimit Evropian.
Një përjashtim është bërë për mallrat që ndodhen tashmë në tranzit drejt SHBA-së, të cilat mund të shmangin tarifën nëse mbërrijnë deri më 27 maj. Nga 9 prilli, vendet që kanë suficit tregtar me SHBA-në do të përballen me tarifa të shtuara.
Megjithatë, disa sektorë janë përjashtuar për arsye të sigurisë kombëtare ose nevoja kritike përfshirë naftën bruto, produktet farmaceutike, uraniumin dhe gjysmëpërçuesit.
Analistët paralajmërojnë se kjo politikë mund të sjellë inflacion të lartë dhe destabilizim të tregjeve globale. Në mënyrë simbolike, lista përfshinte edhe Ishujt Heard dhe McDonald, të cilët më pas u përjashtuan një zonë ku jetojnë vetëm pinguinë.