Mjeku i njohur Ilir Alimehmeti ka bërë publike në Facebook-un e tij ët dhëna që tregojnë se shifrat e pandemisë në vendin tonë kanë pësuar rritje. Ai shkruan se nuk është Tirana qarku në gjendje më të rëndë por në fakt ka numrin më të lartë të popullsisë dhe testimeve. Tirana zë vendin e fundit për numrin e rasteve pozitive në raport me testet e kryera. Në vend të parë renditet Fieri që ka 64.7 % të testimeve të kryera pozitive. Alimehmeti thotë se masat aparandaluese nuk kanë dhënë ndonjë efekt të madh pasi frenimi i rasteve kishte filluar që avën e parë të shkurtit.
Postimi i plotë:
“Mund të kesh të dhëna pa patur informacion, por nuk mund të kesh informacion pa patur të dhëna.”
Cit.: Daniel Keys Moran
🔍 Miqtë e mi, sot le të mundohemi të hedhim një sy më të detajuar mbi situatën COVID-19 në Shqipëri nga mesi i janarit e deri më sot.
⭕ Fillimisht le të vëmë në dukje dy keqkonceptime!
👎 Keqkonceptimi i parë:
Të dhënat ditore nuk tregojnë një kuadër ecurie pasi mund të kenë luhatje sporadike, si rrjedhojë le t’i shohim në bazë javore.
👎 Keqkonceptimi i dytë:
Të gjithë mendojnë se Tirana është qarku në gjendje më të rëndë, por në fakt jo vetëm ka popullatën më të madhe por edhe numrin më të lartë të testimeve.
✅ Për të ndrequr këto dy keqkonceptime, në figurën e parë mund të shohim incidencën dhe testimet sipas secilit qark për çdo 100.000 banorë, për javët:
👉 21-27 janar,
👉 28 janar – 03 shkurt,
👉 04-10 shkurt,
👉 11-17 shkurt, dhe
👉 18-24 shkurt 2021.
🔍 Siç duket shumë qartë,
👉 Testimet janë shumëfish më të larta në Tiranë
👉 Incidenca është vetëm lehtësisht më e lartë në Tiranë kur përllogaritet për 100.000 banorë, por incidenca varet shumë pikërisht nga testimet shumë më masive.
💰 Numri mesatar i testimeve në periudhën 20 janar – 24 shkurt 2021 tregon një pabarazi të jashtëzakonshme (kryesisht për shkak të fuqisë socio-ekonomike të Tiranës):
👉 Tirana – 2.500 testime ditore
👉 Durrësi – 170 testime ditore
👉 Fieri – 153 testime ditore,
👉 Elbasani – 131 testime ditore,
👉 Vlora – 122 testime ditore,
👉 Shkodra – 120 testime ditore,
👉 Korça – 112 testime ditore,
👉 Lezha – 95 testime ditore,
👉 Gjirokastra – 89 testime ditore,
👉 Berati – 80 testime ditore,
👉 Kukësi – 77 testime ditore,
👉 Dibra – 73 testime ditore.
👉 Po të shohim pozitivitetin e testimeve (TPP), pra sa testime dalin pozitive për çdo 100 testime, do të shohim se Tirana zë pikërisht vendin e fundit.
🔍 Në detaj, nga më qarku më rëndë te qarku më lehtë:
👉 Fieri – 64.7%
👉 Vlora – 56.2%
👉 Elbasani – 49.0%
👉 Berati – 48.6%
👉 Lezha – 40.1%
👉 Korça – 39.8%
👉 Durrësi – 37.6%
👉 Shkodra – 33.8%
👉 Gjirokastra – 33.6%
👉 Dibra – 27.7%
👉 Kukësi – 22.2%
👉 Tirana 14.6% (e fundit dhe me diferencë të lartë)
🌏 Strategjia “test, test, test” ka qenë gjithnjë e trumbetuar nga OBSH-ja, por në Shqipëri kjo vazhdon nuk kryhet masivisht.
🌏 Po ashtu, OBSH-ja rekomandon një pozitivitet të testimit <10% (idealisht <5%) dhe siç shihet asnjë qark nuk e plotëson këtë kriter, por Tirana është më afër.
🔍 Sipas shprehjes “Kush kërkon, gjen!” patjetër Tirana mbizotëron në raste dhe në vdekshmëri “zyrtare”, por nëse shohim me kujdes:
👉 68.9% të testimeve totale “gllabërohen” (ose paguhen në privat) nga Tirana,
por
👉 43.5% e rasteve totale janë në Tiranë dhe, me logjikë
👉 42.9% e vdekjeve totale kanë ndodhur në Tiranë.
🔍 Ndërsa nga krahu tjetër, si shembull:
📃 Fieri ka:
👉 3.2% të testimeve, por
👉 8.9% të rasteve, dhe
👉 8.6% të vdekjeve.
📃 Elbasani ka:
👉 3.0% të testimeve, por
👉 6.4% të rasteve, dhe
👉 10.0% të vdekjeve.
✅ Pra, e thënë shkurt: “Testimi, sa më masiv është, aq më shumë jetë shpëton.”
🚫 Për sa i përket ecurisë dhe efektit të masave, ato duket se nuk kanë dhënë ndonjë efekt të madh, duke qenë se frenimi i rasteve kishte filluar që në javën e parë të shkurtit, përpara fillimit të marrjes së masave.
Dr. Shk. Ilir Alimehmeti
Epidemiolog Klinik
Fakulteti i Mjekësisë, UMT
