Një raport i Kontrollit të Lartë të Shtetit (KLSH) ka ngritur shqetësime për trajtimin e personave me probleme të shëndetit mendor në burgje dhe spitale psikiatrike në Shqipëri. Në fokus të raportit ishte Burgu i Shën Kollit në Lezhë, i cili po përballet me mbipopullim dhe kushte të vështira.
Sipas KLSH, transferimi i të dënuarve nga Burgu i Zaharisë në Lezhë nuk u shfrytëzua në mënyrë optimale, duke sjellë rritje të numrit të të dënuarve mbi kapacitetet e institucionit. Deri në dhjetor 2023, në Shën Koll ishin 220 persona mbi kapacitetin, dhe situata është përkeqësuar gjatë vitit 2024. KLSH paralajmëron se, nëse nuk ndërmerren masa të shpejta, situata mund të kthehet në kushte të ngjashme me ato të Zaharisë.
Raporti thekson se mbipopullimi dhe mungesa e institucioneve mjekësore të posaçme për trajtimin e personave me çrregullime mendore që kanë kryer vepra penale janë problemet kryesore. Shumë prej të dënuarve mund të kalojnë në mjekim ambulator nën kujdesin e familjarëve, pasi plotësojnë kriteret ligjore dhe kanë manifestuar sjellje të rregullta. Aktualisht, 58 të dënuar me masën “mjekim i detyruar” dhe 65 me “shtrim të përkohshëm” mund të trajtohen jashtë burgut.
Gjithashtu, raporti i KLSH ka evidentuar mungesa serioze në spitalet psikiatrike në Tiranë, Elbasan, Vlorë dhe Shkodër, ku kushtet në Tiranë dhe Elbasan janë më të rëndat për shkak të mbipopullimit dhe shërbimeve të kufizuara. Vetëm spitali i Shkodrës paraqet një gjendje relativisht më të mirë.
KLSH kërkon masa urgjente për të përmirësuar kushtet dhe trajtimin e këtyre kategorive, duke theksuar rëndësinë e zbatimit të ligjeve dhe krijimin e institucioneve të posaçme për trajtim mjekësor e rehabilitim.
