Lufta në Lindjen e Mesme ka hyrë në një fazë të rrezikshme përshkallëzimi dhe sulmet me dron ndaj bazave perëndimore po shtohen. Një dron goditi bazën ajrore britanike RAF Akrotiri në Qipro rreth mesnatës së të dielës, duke detyruar autoritetet ushtarake të kryejnë evakuim të pjesshëm dhe të rrisin nivelin e sigurisë në maksimum. Dy dronë të tjerë u interceptuan më pas. Ministria britanike e Mbrojtjes konfirmoi incidentin dhe reagimin e menjëhershëm të forcave të armatosura. Nuk pati viktima, ndërsa dëmet materiale u raportuan të kufizuara. Presidenti i Qipros, Nikos Christodoulides, deklaroi se bëhej fjalë për një dron të tipit Shahed.
Sulmi ndodhi vetëm disa orë pasi kryeministri britanik Keir Starmer pranoi kërkesën e SHBA për përdorimin e bazave britanike në operacionet kundër objekteve raketore iraniane. Edhe pse zyrtarët britanikë theksuan se koha e fluturimit të dronit sugjeron se ai mund të jetë lëshuar përpara këtij vendimi, mesazhi politik është i qartë: bazat e vendeve aleate të SHBA po kthehen në objektiva.
Paralelisht, në Irak janë raportuar tentativa dhe pretendime për sulme me dron ndaj objekteve ku ndodhen trupa amerikane, përfshirë zonën e aeroportit të Bagdadit dhe një bazë në veri të vendit. Konflikti po shtrihet përtej kufijve të Izraelit dhe Iranit, duke përfshirë infrastrukturë ushtarake të aleatëve në rajon.
Në këtë panoramë të tensionuar, Shqipëria nuk është një vend i shkëputur nga zhvillimet. Që prej vitit 2013, vendi ynë ka strehuar mijëra anëtarë të organizatës iraniane MEK, të vendosur sot në kampin Ashraf 3 në Manzë. Numri i tyre llogaritet rreth 3000 persona. Ata u zhvendosën nga Iraku në Shqipëri me mbështetjen e Shteteve të Bashkuara, si pjesë e një marrëveshjeje humanitare dhe politike.
Prania e këtij kampi e ka futur Shqipërinë drejtpërdrejt në radarët e Teheranit. Në vitin 2022, Shqipëria u godit nga një seri sulmesh të rënda kibernetike ndaj shërbimeve shtetërore. Qeveria shqiptare deklaroi zyrtarisht se pas sulmeve qëndronte Irani. SHBA mbështeti publikisht këtë vlerësim. Si pasojë, Tirana ndërpreu marrëdhëniet diplomatike me Teheranin dhe dëboi diplomatët iranianë.
Këto zhvillime tregojnë se përplasja mes Iranit dhe kundërshtarëve të tij nuk është thjesht një konflikt i largët. Shqipëria tashmë ka përjetuar pasoja konkrete për shkak të përfshirjes së saj në këtë ekuacion. Sulmet kibernetike paralizuan përkohësisht sisteme shtetërore, nxorën në pah dobësi të infrastrukturës dixhitale dhe krijuan tension diplomatik të drejtpërdrejtë.
Tani, me sulmet që po prekin baza britanike dhe objektiva të lidhura me SHBA në rajon, a rritet edhe rreziku për vende si Shqipëria, që konsiderohen nga Teherani si strehuese të opozitës iraniane? Deri më sot nuk ka asnjë njoftim për kërcënime të drejtpërdrejta ushtarake ndaj territorit shqiptar. Por historia e hakerimeve tregon se Shqipëria është konsideruar tashmë objektiv në kuptimin kibernetik.
Ashraf 3 mbetet një faktor që e lidh Shqipërinë me një konflikt shumë më të madh se vetja. Nëse tensionet mes Iranit dhe aleatëve perëndimorë vazhdojnë të përshkallëzohen, çdo vend që shihet si pjesë e këtij zinxhiri mbështetës mund të përballet me pasoja, qoftë në formën e presionit diplomatik, qoftë përmes sulmeve hibride si ato kibernetike.
Shqipëria ndodhet sërish në një pikë ku politika e jashtme, angazhimet ndërkombëtare dhe siguria kombëtare ndërthuren ngushtë. Konflikti mund të zhvillohet mijëra kilometra larg, por efektet e tij, siç u pa në 2022, mund të mbërrijnë shumë më shpejt nga sa mendohet.
