Pagesat e parregullta që bizneset kryejnë ndaj administratës publike janë rritur ndjeshëm gjatë vitit 2025, sipas të dhënave të Barometrit të Ballkanit. Anketa tregon një përkeqësim të perceptimit të bizneseve në Shqipëri lidhur me ryshfetin, pavarësisht se një pjesë e madhe e shërbimeve publike po ofrohen online.
Në vitin 2024, rreth 41 për qind e bizneseve shqiptare deklaronin se “priren të pajtohen” ose ishin “plotësisht dakord” me pohimin se pagesat apo dhuratat shtesë janë të zakonshme për të mbaruar punët me zyrtarët publikë. Në vitin 2025, kjo përqindje rritet në 50 për qind, një shtesë prej 9 pikë përqindjeje brenda vetëm një viti, duke treguar se gjithnjë e më shumë biznese e shohin ryshfetin si praktikë të zakonshme.
Ndërkohë, në vitin 2024 një pjesë më e madhe e bizneseve shpreheshin hapur kundërshtuese ndaj këtij pohimi. Në vitin 2025, pesha e atyre që deklarojnë se “nuk janë aspak dakord” ose që “priren të mos jenë dakord” bie, çka tregon një dobësim të rezistencës ndaj normalizimit të ryshfetit.
Sipas Barometrit 2025, klima e perceptuar e korrupsionit në marrëdhëniet mes biznesit dhe administratës në Shqipëri është përkeqësuar, pasi një numër në rritje biznesesh e konsiderojnë pagesën e ryshfetit si pjesë të zakonshme të funksionimit të sistemit.
Në krahasim me rajonin, Shqipëria shfaq një përkeqësim më të theksuar nga viti 2024 në 2025. Në nivel rajonal, përqindja e bizneseve që priren të pajtohen ose janë plotësisht dakord se ryshfeti është i zakonshëm rritet nga rreth 41 për qind në vitin 2024 në 47 për qind në 2025, një rritje prej rreth 6 pikë përqindjeje. Në Shqipëri, rritja është më e fortë, me 9 pikë përqindjeje.
Bosnja kryeson rajonin, me 67 për qind të bizneseve që e perceptojnë ryshfetin si mekanizëm në marrëdhëniet me administratën, e ndjekur nga Mali i Zi me 59 për qind dhe Shqipëria me 50 për qind. Niveli më i ulët i këtij perceptimi raportohet në Serbi, me 30 për qind.
Ndryshe nga rajoni, ku rritja e perceptimit të ryshfetit shoqërohet me një shpërndarje më të balancuar të qëndrimeve, në Shqipëri vërehet një zhvendosje më e fortë drejt pranimit të kësaj praktike.
Sipas anketës, rritja e perceptimit për ryshfetin në Shqipëri lidhet edhe me barrën administrative dhe paqartësinë rregullatore. Procedurat e gjata, ndryshimet e shpeshta ligjore dhe interpretimi i paunifikuar i rregullave krijojnë hapësirë për negocim informal, ku pagesat e parregullta shihen si mënyrë për të përshpejtuar ose siguruar zgjidhje.
Bizneset që operojnë në mënyrë formale ndihen shpesh më të ekspozuara ndaj inspektimeve dhe gjobave, ndërsa informaliteti, sipas perceptimit të tyre, tolerohet në mënyrë selektive. Burimi: Monitor.
