Dita e Ujit të Bekuar kremtohet çdo vit më 6 janar dhe përbën një nga festat më të rëndësishme për besimtarët ortodoksë. Kjo festë përkujton pagëzimin e Krishtit në lumin Jordan nga Joani Pararendësi.
Sipas ungjillit, në çastin e pagëzimit të Krishtit, qiejt u hapën dhe një zë hyjnor dëshmoi:
“Ky është Biri im i dashur, në të cilin jam kënaqur”. Nga ky moment buron besimi se uji i bekuar është simbol i pastrimit shpirtëror dhe i shenjtërimit të besimtarëve.
Pas ceremonisë së shenjtë në Kishë, rituali përfshin hedhjen e kryqit në ujë, ku besimtarët hidhen për ta kapur, si një akt simbolik që shpreh pastrimin dhe ndriçimin shpirtëror.
Historiku i festës
Në fillimet e saj, kjo festë quhej “Shfaqja e Perëndisë” dhe përfshinte disa ngjarje kyçe të jetës së Krishtit: Lindjen, adhurimin nga Magët, rrethprerjen dhe paraqitjen në Tempull, si dhe pagëzimin në lumin Jordan. Me kalimin e kohës, Dita e Ujit të Bekuar u veçua si një festë më vete, e cila kremton pikërisht pagëzimin e Krishtit dhe shfaqjen e tij si Mesia i shumëpritur.
Kjo festë ka lidhje të thella simbolike me traditat e hershme judaike dhe përmbushjen e tyre në fenë e krishterë. Në veçanti, ajo lidhet me Festën e Dritave, duke simbolizuar ardhjen e dritës hyjnore në botë.
Kuptimi i festës
Termi Epifani do të thotë “shfaqje” ose “zbulim i hyjnores”, ndërsa në librat e shërbesave ortodokse, festa njihet edhe si Theofani, që përkthehet “shfaqja e Perëndisë”. Kjo ditë thekson shfaqjen e Krishtit si Mesia dhe si Biri i Perëndisë, njëri prej personave të Trinisë së Shenjtë – së bashku me Atin dhe Shpirtin e Shenjtë.
Në momentin e pagëzimit, Krishti identifikohet me njerëzit dhe mëkatarët, duke u zbuluar si “Qengji i Perëndisë që ngre mëkatin e botës” dhe si i “Dashuri i Atit”, i dërguar për të shpëtuar njerëzimin nga mëkatet. Në këtë ngjarje ndodh edhe epifania e Trinisë së Shenjtë: Zëri i Atit dëshmon për Krishtin, ndërsa Shpirti i Shenjtë shfaqet në formën e një pëllumbi.
Himni kryesor i festës përmbledh këtë epifani hyjnore:
“Kur pagëzoheshe në Jordan, o Zot, atëherë shfaqja e Trinisë së Shenjtë u zbulua, zëri i Atit të dëshmoi si Bir të dashur, dhe Shpirti i Shenjtë në formë pëllumbi e vërtetoi këtë me siguri. O Krisht Perëndi, që u shfaqe dhe ndriçove botën, lavdi Ty!”
Kjo festë simbolizon dritën e Perëndisë që ndriçon mbi gjithë botën dhe uji i bekuar bëhet mjet pastrimi, shenjtërimi dhe rilindjeje shpirtërore për besimtarët në Krishtin.
