Pas zgjedhjeve parlamentare të 9 shkurtit, Kuvendi i Kosovës pritet të zhvillojë sot seancën e tij konstituive, e cila është caktuar të nisë në orën 10:00, me thirrje nga presidentja Vjosa Osmani më 1 prill. Sipas rregullores, seanca do të drejtohet nga deputeti më i vjetër në moshë, Avni Dehari nga Lëvizja Vetëvendosje, i ndihmuar nga deputetja më e re, Sala Jashari nga PDK.
Në këtë seancë nuk do të ketë debat parlamentar. Rendi i ditës nis me përzgjedhjen e një deputeti nga çdo parti për Komisionin e Përkohshëm për Verifikimin e Kuorumit dhe Mandateve. Pas verifikimit dhe betimit solemn të deputetëve, do të kalohet në zgjedhjen e kryetarit të Kuvendit, post që i takon Lëvizjes Vetëvendosje si partia me më shumë ulëse në legjislaturë.
Për ta zgjedhur kryeparlamentarin nevojiten të paktën 61 vota. LVV ka aktualisht 48 deputetë dhe ka deklaruar se i nevojiten edhe dy vota shtesë. Deri tani nuk ka bërë publik emrin e kandidatit të saj për këtë post. Pavarësisht dëshirës për bashkëpunim me komunitetet joshumicë, LVV tashmë është e vetëdijshme se pa mbështetje nga partitë shqiptare opozitare nuk mund ta sigurojë shumicën e nevojshme.
PDK, me 24 ulëse, ka bërë të ditur se nuk do të marrë pjesë në votim pa një zgjidhje të qëndrueshme politike për vendin. LDK me 20 deputetë nuk ka shprehur qëndrim të qartë, por ka theksuar se vetëm një kandidat me 61 vota duhet të zgjidhet. Ndërkohë, AAK dhe Nisma, me 8 vota së bashku, janë shprehur të gatshme “në parim” ta mbështesin kandidatin e LVV.
Nga komunitetet joshumicë joserbe janë siguruar 7 vota në favor të konstituimit të Kuvendit dhe qeverisë së re. Nëse kryetari zgjidhet me sukses, atëherë Kuvendi do të procedojë me zgjedhjen e nënkryetarëve, të cilët do të përfaqësojnë partitë opozitare shqiptare dhe komunitetet pakicë.
Ekspertja Donika Emini thekson se bllokimi i kësaj faze procedurale do të shkaktonte pasoja politike dhe do të rriste mundësinë për zgjedhje të reja, që sipas saj mund të mos sjellin ndryshim të madh në përbërjen aktuale.
Rregullorja e Kuvendit kufizon ndërprerjet e seancës konstituive në maksimum 48 orë. Nëse seanca e sotme dështon të çojë në konstituim, ajo duhet të rifillojë brenda dy ditësh, përndryshe situata mund të çojë në sfida procedurale e kushtetuese.
Një skenar tjetër i mundshëm lidhet me refuzimin e opozitës për të votuar verifikimin e mandateve, në rast se disa deputetë të LVV dhe pakicave nuk japin dorëheqje nga postet në qeveri. Ky skenar, sipas analistit Eugen Cakolli, ndonëse i justifikueshëm juridikisht, nuk është në favor të opozitës pasi pengon fillimin e afateve për krijimin e institucioneve të reja.
Nëse megjithatë sot zgjidhet kryetari dhe nënkryetarët e Kuvendit, atëherë do të përmbyllet suksesshëm konstituimi dhe do të hapet rruga për formimin e qeverisë së re./ REL
