Parlamenti voton më 23 korrik për një koncert që ka mbaruar: Kur ligji vjen pas vendimit

Më 23 korrik, Kuvendi pritet të votojë aktin normativ që lidhet me financimin e koncertit privat të Kanye West, një aktivitet që ndërkohë ka përfunduar. Pikërisht kjo renditje e ngjarjeve ka hapur debat mbi mënyrën se si po funksionon procesi i vendimmarrjes.
Vetë relacioni shoqërues i qeverisë pranon se legjislacioni ekzistues nuk krijonte bazën e nevojshme ligjore për financimin direkt të këtij eventi. Për këtë arsye, qeveria vendosi të miratojë një akt normativ, i cili tashmë i dërgohet Kuvendit për miratim.
Kjo do të thotë se Parlamenti do të votojë pas faktit, ndërsa koncerti është zhvilluar dhe vendimi për financimin është marrë më herët.
Në një sistem normal ligjor, rregullat vendosen përpara se të merren vendimet që mbështeten mbi to. Ligji krijon bazën juridike dhe më pas administrata vepron mbi atë bazë. Kur ndodh e kundërta, lind pyetja nëse Kuvendi po ushtron realisht funksionin e tij kushtetues apo thjesht po formalizon një vendim të marrë më parë nga ekzekutivi?
Debati nuk lidhet me vetë koncertin apo me artistin. Ai lidhet me mënyrën se si ndërtohet procesi ligjor. Nëse një aktivitet financohet fillimisht dhe baza ligjore krijohet më pas, atëherë roli i Parlamentit rrezikon të reduktohet në miratimin formal të një vendimi që tashmë ka prodhuar efektet e tij.
Kuvendi nuk po autorizon një shpenzim publik përpara se ai të kryhet, por po e miraton pasi gjithçka ka përfunduar.
Kjo ngre një pyetje më të gjerë për mënyrën se si funksionon raporti mes qeverisë dhe Parlamentit. A po përdoren aktet normative për situata që kërkojnë reagim të menjëhershëm dhe të domosdoshëm, apo po shndërrohen në një instrument për të rregulluar juridikisht vendime të marra më parë?
Më 23 korrik, deputetët nuk do të votojnë nëse koncerti duhet të zhvillohet apo jo, pasi ai tashmë është mbajtur. Ata do të votojnë bazën ligjore të një vendimi që ka prodhuar efektet e tij. Ndodh vetëm në Shqipëri.