Dita Ndërkombëtare e Gjuhës Amtare shënohet çdo vit më 21 shkurt, një datë e përcaktuar nga UNESCO në Konferencën e saj të Përgjithshme në nëntor të vitit 1999, me qëllim promovimin dhe vlerësimin e diversitetit gjuhësor dhe kulturor.
Gjuha shqipe, një ndër gjuhët më të vjetra të Ballkanit, konsiderohet si vazhdim i ilirishtes.
Megjithatë, pushtimet historike kanë lënë gjurmë në të, duke ndikuar në fjalorin e saj me huazime nga latinishtja, sllavishtja, serbishtja dhe turqishtja.
Si pjesë e familjes së gjuhëve indoevropiane, shqipja qëndron përkrah gjuhëve si greqishtja, latinishtja, gjuhët romane, gjuhët sllave dhe ato gjermanike.
Megjithëse një gjuhë e lashtë, ajo u dokumentua me shkrim relativisht vonë, në shekullin XV, ashtu si rumanishtja.
Dokumenti i parë i shkruar në gjuhën shqipe është “Formula e Pagëzimit” e vitit 1462.
Ky tekst ndodhet brenda një qarkore të shkruar në latinisht nga Kryepeshkopi i Durrësit, Pal Engjëlli, një bashkëpunëtor i afërt i Skënderbeut.
Engjëlli, gjatë një vizite në Mat, vuri re vështirësi në ushtrimin e fesë dhe vendosi të linte me shkrim udhëzime për priftërinjtë katolikë, përfshirë këtë formulë, e cila do të përdorej nga prindërit për të pagëzuar fëmijët në mungesë të një prifti.
Teksti është shkruar në dialektin gegë dhe me alfabetin latin.
“Formula e Pagëzimit” u zbulua në Bibliotekën Laurentiana të Milanos nga historiani rumun Nikolla Jorga dhe u botua prej tij në vitin 1915 në veprën “Notes et extraits pour servir à l’histoire des croisades au XV siècle IV”.
Një tjetër dokument i hershëm në gjuhën shqipe është fjalorthi i Arnold von Harfit, i vitit 1496.
Që në fillimet e saj, shqipja dëshmohet e shkruar në të dy dialektet kryesore, gegërisht dhe toskërisht, si dhe me dy alfabete, latin dhe grek.
Kjo pasqyron ndikimin e dy kulturave të mëdha mbi traditën shqiptare, kulturës latine dhe asaj greko-bizantine.
