Skip to content
Kryesore

Shuhet Dolly Parton në moshën 80-vjeçare/ Nga varfëria në Tennessee te “Jolene” dhe “I Will Always Love You”, ikona që pushtoi botën

· 8 min lexim

Bota e muzikës ka humbur një prej ikonave të saj më të mëdha. Dolly Parton është ndarë nga jeta në moshën 80-vjeçare, duke mbyllur një karrierë që zgjati thuajse shtatë dekada dhe që e shndërroi vajzën e lindur në varfëri në malet e Tennessee-s në një prej grave më të njohura dhe më të suksesshme të industrisë së argëtimit.

Këngëtarja, kantautorja, aktorja, biznesmenia dhe filantropja ndërroi jetë më 25 gusht 2026 në Nashville, Tennessee. Familja bëri të ditur se ajo u nda nga jeta paqësisht, ndërsa deri tani shkaku i vdekjes nuk është bërë publik.

Lajmi u njoftua nga nipi i saj, Bryan Seaver, në emër të familjes Parton dhe Owens. Ai tregoi se Dolly i kishte kërkuar vite më parë që, kur të vinte kjo ditë, të ishte pikërisht ai që do të njoftonte publikun.

Ceremonia mortore pritet të jetë private dhe e rezervuar për familjen e afërt.

Vdekja e saj vjen pas një periudhe të vështirë shëndetësore. Në muajt e fundit, Parton kishte folur publikisht për problemet me shëndetin dhe kishte qenë e detyruar të anulonte apo shtynte disa angazhime, përfshirë performancat e planifikuara në Las Vegas.

Vetëm katër ditë përpara vdekjes, ajo kishte folur sërish për gjendjen e saj, duke treguar se gjatë kohës që kujdesej për bashkëshortin, Carl Dean, kishte lënë pas dore disa prej problemeve të veta shëndetësore. Megjithatë, Dolly vazhdonte të punonte dhe këmbëngulte se kishte ende shumë gjëra që dëshironte të realizonte.

Humbja e Carl Dean në mars të vitit 2025 kishte qenë një goditje e rëndë për të. Ata ishin martuar në vitin 1966 dhe qëndruan së bashku për afro 60 vite, duke ndërtuar një nga martesat më jetëgjata të showbiz-it amerikan. Dean qëndroi pothuajse tërësisht larg kamerave gjatë gjithë famës së jashtëzakonshme të bashkëshortes së tij.

Pas vdekjes së tij, Dolly publikoi edhe këngën “If You Hadn’t Been There”, kushtuar historisë së tyre të dashurisë.

Por historia e Dolly Parton kishte nisur shumë larg shkëlqimit, parave dhe tapeteve të kuq.

Dolly Rebecca Parton lindi më 19 janar 1946 në Tennessee, një nga 12 fëmijët e një familjeje me kushte tepër modeste. Fëmijëria në Appalachia, varfëria, familja dhe besimi fetar do të shndërroheshin më vonë në një burim të pashtershëm frymëzimi për muzikën e saj.

Ajo nisi të këndonte që fëmijë. Rreth moshës 10-vjeçare shfaqej në programe lokale, ndërsa në moshën 13-vjeçare regjistroi këngën “Puppy Love” dhe performoi në Grand Ole Opry.

Pas përfundimit të shkollës, në vitin 1964 u zhvendos në Nashville me ëndrrën për t’u bërë këngëtare. Fillimisht shkruante këngë edhe për artistë të tjerë, përpara se Porter Wagoner ta merrte në programin e tij televiziv në vitin 1967.

Aty nisi ngritja e jashtëzakonshme e Dolly Parton.

Albumi i saj debutues, “Hello, I’m Dolly”, u publikua në vitin 1967, ndërsa pak vite më vonë erdhën këngët që do ta kthenin në një emër të pavdekshëm të muzikës.

Në vitin 1971, “Joshua” u bë hiti i saj i parë që arriti në vendin e parë të klasifikimit country. Po atë periudhë publikoi “Coat of Many Colors”, një prej këngëve më personale dhe të dashura të repertorit të saj.

Pastaj erdhi “Jolene”.

Kënga e vitit 1973 u kthye në një prej krijimeve më të njohura në historinë e country music dhe, dekada më vonë, vazhdoi të interpretohej dhe ripunohej nga artistë të brezave të ndryshëm.

Por një tjetër këngë do ta bënte emrin e Dolly Parton të pandashëm nga historia e muzikës botërore.

“I Will Always Love You” u shkrua nga Dolly si një lamtumirë profesionale për Porter Wagoner, kur vendosi të largohej dhe të ndiqte karrierën e saj solo.

Versioni origjinal ishte një sukses i madh country, por në vitin 1992 kënga mori një jetë krejt tjetër kur Whitney Houston e interpretoi për filmin The Bodyguard. Versioni i Houston u kthye në një fenomen global dhe një nga baladat më të famshme të të gjitha kohërave.

Pas suksesit të jashtëzakonshëm të versionit të Whitney-t, Dolly e konsideronte këtë edhe si një konfirmim të vlerës së saj mbi të gjitha si kantautore.

Dhe këngët ishin shumë.

Gjatë jetës së saj Dolly Parton shkroi më shumë se 3,000 këngë, ndërsa katalogu përfshin tituj si “Jolene”, “9 to 5”, “I Will Always Love You”, “Coat of Many Colors”, “Here You Come Again”, “Two Doors Down”, “Light of a Clear Blue Morning” dhe “Islands in the Stream”, dueti legjendar me Kenny Rogers.

Karriera e saj përfshiu më shumë se 100 këngë të renditura në klasifikime, ndërsa të paktën 25 prej tyre arritën në vendin e parë të Billboard Hot Country Songs.

Suksesi i saj nuk mbeti vetëm brenda muzikës country.

Në vitin 1980 Dolly bëri debutimin e madh në Hollywood me “9 to 5”, përkrah Jane Fonda dhe Lily Tomlin. Kënga me të njëjtin titull, e shkruar dhe interpretuar prej saj, arriti në vendin e parë të Billboard Hot 100 dhe u kthye në një himn për gratë dhe punonjësit që përballeshin me pabarazi në vendin e punës.

Më pas luajti në filma si “The Best Little Whorehouse in Texas”, “Rhinestone”, “Steel Magnolias” dhe “Joyful Noise”.

Në vitin 1987, bashkë me Linda Ronstadt dhe Emmylou Harris, publikoi albumin e vlerësuar “Trio”, një tjetër moment i rëndësishëm i karrierës së saj.

Shifrat e suksesit të Dolly Parton janë marramendëse.

Ajo publikoi rreth 50 albume studio, ndërsa shitjet e muzikës së saj kaluan 100 milionë kopje në mbarë botën. Vlerësime të tjera e çojnë shifrën e shitjeve edhe më lart.

Parton fitoi 11 çmime Grammy, së bashku me Grammy Lifetime Achievement Award, si dhe 10 CMA Awards, 7 Academy of Country Music Awards dhe 3 American Music Awards.

Ajo mori gjithashtu një Emmy, u nominua dy herë për Oscar dhe mori vlerësime të shumta për kontributin e saj në art dhe kulturë.

Në vitin 1999 u përfshi në Country Music Hall of Fame, ndërsa në vitin 2022 hyri edhe në Rock & Roll Hall of Fame. Ajo ishte gjithashtu pjesë e Songwriters Hall of Fame dhe mori Kennedy Center Honors dhe National Medal of Arts.

Guinness World Records e kishte shpallur Dolly Parton një ikonë të rekordeve botërore. Albumet e saj arritën Top 10 të klasifikimeve country në shtatë dekada të ndryshme, nga vitet ’60 deri në vitet 2020.

Por Dolly Parton nuk ndërtoi vetëm një perandori muzikore.

Në vitin 1986 hapi Dollywood, parkun tematik në Pigeon Forge, Tennessee, pranë zonës ku ishte rritur. Projekti u shndërrua në një nga atraksionet turistike më të njohura të rajonit dhe krijoi vende pune e të ardhura për komunitetin e saj.

Dhe ndoshta pjesa më e bukur e trashëgimisë së saj gjendet larg skenës.

Përmes Dolly Parton’s Imagination Library, ajo ndërtoi një program që u dërgon falas libra fëmijëve që nga lindja deri në moshën e shkollës. Nisma, e frymëzuar edhe nga babai i saj, i cili nuk kishte mësuar të lexonte dhe shkruante, u zgjerua përtej Tennessee-s dhe më pas përtej Shteteve të Bashkuara.

Me kalimin e viteve, programi ka shpërndarë qindra milionë libra për fëmijët.

Parton dhuroi gjithashtu 1 milion dollarë për kërkimet në Vanderbilt University Medical Center që kontribuuan në zhvillimin e vaksinës Moderna kundër COVID-19.

Pas zjarreve shkatërruese në Great Smoky Mountains në vitin 2016, fondi i saj My People Fund shpërndau miliona dollarë për familjet e prekura.

Dolly ishte po aq e famshme për imazhin e saj sa edhe për muzikën: flokët voluminoze bionde, grimi i fortë, thonjtë e gjatë, veshjet e ngushta dhe gurët vezullues u kthyen në firmën e saj.

Por pas ekstravagancës qëndronte një grua me një intuitë të jashtëzakonshme biznesi, që ruajti kontrollin mbi krijimtarinë e saj dhe ndërtoi një perandori që shkonte nga muzika te kinemaja, turizmi, televizioni dhe botimet.

Deri në fund ajo vazhdoi të krijonte.

Jeta e saj ishte kthyer në “Dolly: A True Original Musical”, një muzikal autobiografik për të cilin Parton kishte shkruar muzikën dhe historinë dhe që ishte planifikuar të mbërrinte në Broadway në fund të vitit 2026.

Ajo kishte dashur të ishte gjallë për ta parë projektin të realizohej dhe për t’u siguruar që historia e saj do të tregohej në mënyrën që ajo vetë dëshironte.

Vetëm katër ditë përpara se të ndahej nga jeta, pavarësisht problemeve shëndetësore, Dolly Parton vazhdonte të fliste për të ardhmen dhe për projektet që donte të përfundonte.

Sepse tërheqja nuk dukej se kishte qenë ndonjëherë pjesë e planeve të saj.

Nga një vajzë që u rrit me 11 motra dhe vëllezër në një familje të varfër në Tennessee, ajo u kthye në “Mbretëreshën e Country Music”, shiti mbi 100 milionë disqe, shkroi mbi 3,000 këngë, fitoi 11 Grammy dhe ndërtoi një trashëgimi që shkoi shumë përtej muzikës.

Por mes gjithë rekordeve, çmimeve, filmave, milionave dhe gurëve vezullues, Dolly Parton dëshironte që njerëzit ta kujtonin para së gjithash për një gjë: këngët që kishte shkruar.

Dhe ndoshta titulli i njërës prej tyre është sot lamtumira më e përshtatshme për një grua që shoqëroi disa breza:

“I Will Always Love You.”

/Iconstyle