Në vitin 2023 Ministria e Financave parashikon të grumbullojë 642,6 miliardë lekë të ardhura buxhetore me një rritje vjetore 12%, por ngarkesa fiskale e shpërndarë sipas muajve do të jetë e më e lartë në dy muajt e fundit të vitit nëntor dhe dhjetor.
Për 10-mujorin arkëtimet mujore janë mesatarisht 53 miliardë lekë, por në nëntor parashikohet të grumbullohen 59 miliardë lekë dhe për muajin dhjetor 60 miliardë lekë.
Ministria e Financave programon të arkëtojë këtë vit 52 % te ardhurave totale gjatë periudhës korrik– dhjetor 2022.
Ngarkesa më e ulët fiskale për këtë vit ishte në muajin shkurt, me një plan arkëtimesh prej 44.5 miliardë lekësh, ndërsa muaji me ngarkesën më të lartë është dhjetori, me një plan arkëtimi 60 miliardë lekë.
Shpërndarja mujore e planit të të ardhurave ndjek ciklin vjetor të ekonomisë. Në muajt e parë të vitit, sidomos në tremujorin e parë, plani i të ardhurave buxhetore synon arkëtime më të ulëta për shkak të konsumit të dobët që zakonisht është në këtë periudhë.
Me ngrohjen e motit dhe nisjen e sezonit turistik në fund të pranverës, aktiviteti ekonomik zhvillohet me një intensitet më të madh sidomos në sektorin e shërbimeve. Konsumi dhe punësimi përmirësohen dhe për rrjedhoje të ardhurat e planifikuara pas muajit qershor vijnë e rritën.
Ngarkesa fiskale vjen e intensifikohet sidomos në tre muajt e fundit të vitit, për të kulmuar në muajin dhjetor si rrjedhojë e ndikimit që kanë në konsum festat e fundit të vitit.
Në raport me faktin e një viti më parë plani i të ardhurave është më i lartë në muajt mars (12.4%), qershor (21.5%), nëntor (24%, dhjetor (20%).
Ministria e Financave pret rritje të lartë të arkëtimeve në tre muajt e fundit në raport me faktin 2022. Mirëpo këto parashikime rrezikohen nga ecuria e konsumit vendas dhe dobësimi i ekonomisë europiane nga lufta në Ukrainë.
Vitin e kaluar, të ardhurat buxhetore ishin sa 26.8% e PBB -së me një ulje 0.7 pikë përqindje në raport me vitin paraardhës. Ky ishte niveli më i ulët i të ardhurave më raport me PBB që nga viti 2017.
Edhe pa efektet e pandemisë dhe luftës në Ukrainë, Shqipëria kishte rendimet të ulët fiskal, pasi të ardhurat në raport me PBB-ne më 2019 ishin së paku 10 pikë përqindje më të ulëta se mesatarja rajonale sipas të dhënave të Eurostat.
Shqipëria ka nivelin më të lartë të taksave në rajon së bashku me Serbinë, por arkëtimet buxhetore vuajnë nga niveli i lartë i informalitetit që karakterizon ekonominë tonë.
Organizata Ndërkombëtare e Punës ILO referon se informaliteti në tregun e punës është 60 për qind në Shqipëri, ndërsa studime më të hershme të Fondit Monetar Ndërkombëtar dhe Bankës Botërore referojnë se evazioni fiskal në disa lloje tatimesh shkon edhe në 50%./RevistaMonitor
